Proces rejestracji działalności gospodarczej nie jest skomplikowany, ale wymaga podjęcia kilku zasadniczych decyzji. Jedną z najważniejszych jest wybór formy opodatkowania.

Obecnie w Polsce do wyboru pozostają cztery podstawowe formy opodatkowania, czyli zasady ogólne, podatek liniowy, karta podatkowa i ryczałt ewidencjonowany. Wybraną formę opodatkowania należy wskazać na druku CEIDG-1. Pojawia się pytanie, jak wybrać właściwą? W tym celu najlepiej skonsultować się z doświadczonym biurem rachunkowym, które podpowie, jaka forma opodatkowania będzie najlepsza w danym przypadku. Wybór uzależniony jest przede wszystkim od rodzaju prowadzonego biznesu i wielkości przychodów.

KPiR, czyli zasady ogólne lub podatek liniowy

Najczęściej wybieraną formą opodatkowania są zasady ogólne. Zgodnie z nimi, przedsiębiorca płaci podatek od uzyskanego dochodu, czyli różnicy pomiędzy przychodem a kosztami prowadzenia działalności gospodarczej. Od dochodu rocznego odlicza się również składkę ZUS. Wysokość podatku uzależniona jest od wielkości dochodów i wynosi 18% do 85 528 zł lub 32% od nadwyżki tej sumy. Alternatywną formą zasad ogólnych jest podatek liniowy. To stała wartość 19%, która nie zmienia się bez względu na wysokość dochodów. Stała stawka podatku dochodowego jest opłacalna dla dużych przedsiębiorców, których firmy generują znaczne zyski. Pamiętajmy jednak, że przy podatku liniowym nie obowiązuje większość ulg, nie ma kwoty wolnej od podatku i nie można rozliczać się wraz z małżonkiem.

Zasady ogólne i podatek liniowy wymagają prowadzenia KPiR, czyli księgi przychodów i rozchodów. Na podstawie danych ewidencyjnych z KPiR można ustalić podstawę opodatkowania i prawidłowo rozliczyć się z Urzędem Skarbowym. Do KPiR wpisywane są transakcje w systemie chronologicznym. Zbudowana jest z 17 kolumn, w których rejestruje się przychody i wydatki. Pamiętajmy, że prowadzenie KPiR nie zwalania podatnika z archiwizowania dowodów sprzedaży, czyli faktur i paragonów. Zaliczki na podatek dochodowy opodatkowany na zasadach ogólnych lub podatkiem liniowym można wpłacać miesięcznie lub w przypadku małych podatników kwartalnie.

Karta podatkowa i ryczałt ewidencjonowany

Najprostszą formą opodatkowania jest karta podatkowa, dzięki której ewidencjonowanie działalności można ograniczyć do minimum. Niestety, nie każdy podatnik może z niej skorzystać. Karta podatkowa zarezerwowana jest dla drobnych przedsiębiorców, prowadzących najczęściej działalność rzemieślniczą. Polega na comiesięcznym regulowaniu w Urzędzie Skarbowym stałej stawki podatku, uprzednio określonej. Stawka karty podatkowej ustalana jest w oparciu o kilka kryteriów, m.in. rodzaj wykonywanych usług czy zakres prowadzonej działalności. Z karty podatkowej mogą też skorzystać osoby, oferujące usługi rozrywkowe, transportowe, gastronomiczne, opieki domowej, handlu detalicznego oraz lekarze, pielęgniarki i weterynarze. Wartość podatku w takim przypadku nie jest duża i nie zależy od osiąganych dochodów, ale nie można od niej odliczyć kosztów prowadzenia działalności. Osoby, rozliczające się kartą podatkową nie muszą składać deklaracji PIT. Konieczna jest jedynie ewidencja zatrudnienia.

Inną formą opodatkowania zryczałtowanego jest ryczałt ewidencjonowany. W tym przypadku również nie można odliczyć kosztów, ponieważ podstawą opodatkowania jest przychód i tylko on podlega ewidencjonowaniu. Ryczałt charakteryzuje się tym, że stawka podatku uzależniona jest od rodzaju wykonywanej usługi. Ryczałtem nie mogą rozliczać się osoby, prowadzące rolniczą działalność gospodarczą oraz takie, których przychód przekroczył 250 tys. euro. Na podstawie ryczałtu ewidencjonowanego nie mogą się także rozliczać apteki, handlarze części mechanicznych, producenci towarów akcyzowych, lombardy oraz osoby wykonujące wolny zawód.